Keza utwara bodaboda: imvugo itaziguye n'iziguye

1Umwandiko: Keza, umukobwa utwara akamodoka gato

Bodaboda ni akamodoka gato gafite amapine atatu. Gatwara abantu cyangwa imizigo mu buryo bwihuse.

Aho Keza atuye, abantu benshi bibwiraga ko imodoka zitwara abagenzi cyangwa imizigo zigomba gutwarwa n'abagabo gusa.

Umunsi umwe, Keza yasabye ababyeyi be amafaranga yo kwiga gutwara imodoka. Ababyeyi be baramusubiza bati: “Ako kazi ntikabereye igitsina gore. Abantu bazabifata bate?”

Keza arabasubiza ati: “Mfite ubushobozi bwo gukora akazi kose gakorwa n'undi muntu uwo ari we wese.” Yashoboye kubumvisha, maze ababyeyi be bamwemerera gutangira kwiga gutwara imodoka.

Keza yarangije ayo masomo neza. Ababyeyi be baganira ku cyakurikiraho, bafata umwanzuro wo kumugurira akamodoka gato ka bodaboda. Keza atangira kugatwara mu mujyi w'iwabo i Karongi.

Umunsi umwe, Keza agira igitekerezo. Amanika itangazo ku muryango w'inzu yabo, ririho nimero ye ya telefoni. Iryo tangazo ryagiraga riti: “Ntwara ku buntu ababyeyi batwite, ababyaye ndetse n'abana.”

Keza atangira guhamagarwa n'abantu bakeneye ko abatwara. Abandi bagenzi baramwishyuraga, bityo akabona amafaranga. Ariko yakomeje no gufasha abadafite amafaranga.

Keza yakundaga akazi ke. Abakuru bamusabiraga umugisha, kandi abaturanyi bahoraga baganira ku kazi ke. Keza akababwira ati: “Icyo umuntu abiba ni cyo asarura.”

2Inyunguramagambo

• Bodaboda: muri iyi nkuru, ni akamodoka gato k'amapine atatu gatwara abantu cyangwa imizigo.
• Igitsina gore: abakobwa n'abagore. Igitsina gabo: abahungu n'abagabo.
• Kumvisha: gutuma umuntu yemera igitekerezo cyawe, umuhaye impamvu.
• Umwanzuro: icyemezo cya nyuma gifatwa nyuma yo kuganira.
• Ku buntu: nta kwishyura.
• Itangazo: inyandiko ngufi imenyesha abantu benshi ikintu.
• “Icyo umuntu abiba ni cyo asarura”: umugani usobanura ko ibyo ukorera abandi, byaba byiza cyangwa bibi, ari byo bikugarukira.

3Twumve kandi dusesengure umwandiko

Ababyeyi ba Keza ntibanze kubera ko Keza adashoboye. Banze kubera imyumvire y'uko akazi kamwe ari ak'abagabo, n'ubwoba bw'ibyo abantu bazavuga. Keza we ntiyabatonganyije: yababwiye impamvu, arabyiga, kandi arabirangiza neza.

Iyi nkuru iratwereka icyo uburinganire ari cyo: abagore n'abagabo, abakobwa n'abahungu, bafite uburenganzira n'amahirwe bingana. Umuntu ahitamo umurimo akurikije ubushobozi n'ubushake bwe, si igitsina cye.

4Ikibonezamvugo: imvugo itaziguye n'imvugo iziguye

Iyo dusubiramo ibyo undi yavuze, dushobora gukoresha uburyo bubiri.

1. Imvugo itaziguye

Dusubiramo amagambo nyirizina uko yavuzwe, nta na rimwe duhinduye. Tuyabanziriza ijambo nka ati, bati cyangwa iti, tugakurikizaho utubago tubiri (:), maze amagambo tukayashyira hagati y'utumenyetso “ ”.

Urugero: Keza ati: “Mfite ubushobozi bwo gukora akazi kose.”

2. Imvugo iziguye

Impinduka zikorwa

1. Dukuraho utubago tubiri n'utumenyetso “ ”.
2. Ati risimburwa n'inshinga ivuga uko byavuzwe: yavuze ko cyangwa yabwiye … ko (ku makuru); yabajije … niba (ku kibazo gisubizwa Yego cyangwa Oya); yabwiye … ngo (ku itegeko cyangwa icyifuzo).
3. Ngenga zirahinduka: njye, nkunda, mfite bihinduka we, akunda, afite; twe, dufite bihinduka bo, bafite; mama w'uvuga ahinduka nyina.
4. Amagambo y'igihe n'ahantu arahinduka: uyu munsi → uwo munsi; ubu → icyo gihe; hano → aho; ejo (hazaza) → ku munsi wakurikiyeho.

Ingero zakozwe

Imyitozo: gerageza nawe

A. Subiza ibibazo ku mwandiko.

B. Shyira izi nteruro mu mvugo iziguye.

C. Umukoro wo kwandika: Andika interuro eshatu zivuga umwuga wifuza kuzakora, hanyuma usabe mugenzi wawe azisubiremo mu mvugo iziguye. Mugenzurane niba mwahinduye neza ngenga n'amagambo y'igihe.